Onverwoestbare zamioculcas gaat thuis toch dood door een fout die op verzorging lijkt

De zamioculcas is vooral populair geworden omdat hij ook minder nauwkeurige verzorging verdraagt. Hij is ideaal voor mensen die het water geven soms vergeten, én voor wie net begint met planten verzorgen. Deze plant komt uit Oost-Afrika, waar hij zich heeft aangepast aan zwaardere omstandigheden. Juist daardoor redt hij zich ook in huis uitstekend, waar andere soorten vaak kwijnen.

Kenmerkend zijn de stevige, glanzende bladeren met een donkergroene tint. Een belangrijk deel van de plant zijn de ondergrondse knollen, waarin hij water opslaat. Daardoor kan hij droogte beter hebben dan natte voeten. Als hij langdurig gezond moet blijven, is een wat droger substraat beter dan te vaak water geven.

Welke omstandigheden hem het beste bevallen

De zamioculcas staat het liefst licht, met helder maar indirect licht. Hij kan ook in halfschaduw of in een donkerder hoekje groeien, maar dan gaat de groei meestal langzamer. Directe zon is niet geschikt, omdat die het blad kan beschadigen en brandplekken kan achterlaten. Hij voelt zich het prettigst bij normale kamertemperatuur; kou en tocht vindt hij minder prettig.

Ook het juiste substraat is belangrijk. Dat moet luchtig en goed doorlatend zijn, zodat water niet lang bij de wortels blijft staan. Een toevoeging van zand of perliet kan helpen. Een pot met een drainagegat is vanzelfsprekend, want overtollig water is voor deze plant een van de grootste risico’s. Verpotten hoeft niet vaak. Doe het pas wanneer de plant echt te weinig ruimte in de pot heeft.

Water geven en bemesten zonder onnodige fouten

Bij de zamioculcas geldt een eenvoudige regel: minder is vaak meer. Tussen twee gietbeurten moet het substraat goed kunnen opdrogen. In de winter kan de periode heel lang zijn en is eens per paar weken water soms al voldoende. Een veel groter probleem dan droogte is te nat staan, wat kan leiden tot wortel- én knolrot.

Ook met bemesten kunt u het beter rustig aan doen. In de periode van actieve groei van het voorjaar tot het einde van de zomer of het begin van de herfst is één keer per maand meestal genoeg. In de winter kunt u voeding beter overslaan, omdat de plant van nature rust en een overschot aan voedingsstoffen hem eerder schaadt. U kunt een gewone kamerplantenmest voor groene planten gebruiken of een meststof voor succulenten, maar altijd in een bescheiden dosering.

Wanneer een natuurlijke ondersteuning uit huis kan helpen

Hoewel de zamioculcas geen zware bemesting nodig heeft, kan een milde natuurlijke ondersteuning hem goed doen. Als de plant langere tijd geen nieuwe scheuten vormt, langzaam groeit of er wat futloos uitziet, kan een kleine aanvulling van voedingsstoffen helpen. Tot de vaak genoemde huis-tuin-en-keukenopties behoren bananenschillen, die kalium en andere mineralen bevatten die de groei van zowel het bovengrondse deel als de wortels ondersteunen.

Met natuurlijke meststoffen is wel voorzichtigheid geboden. Ze werken doorgaans milder, maar bij overmatig gebruik kunnen ze het substraat juist verslechteren. Bij koffiedik bestaat bijvoorbeeld het risico dat de potgrond te zuur wordt. Gebruik daarom altijd kleine hoeveelheden en kijk hoe de plant erop reageert.

Bananenschil als eenvoudige huisgemaakte mest

Een van de meest toegankelijke manieren van huisgemaakte voeding is het gebruiken van bananenschil. Dat kan in verschillende vormen, afhankelijk van wat voor de verzorger het handigst is. Voor een zamioculcas in huis is vooral een vloeibare of heel fijn voorbereide mest geschikt, die het substraat niet onnodig belast.

Extract van bananenschil

De eenvoudigste variant is het maken van een extract. Doe een verse schil in een pot of fles van ongeveer één liter en giet er warm water over. Laat dit vervolgens een paar dagen staan. Zodra het water troebel wordt en er iets dikker uitziet, is het verstandig de oplossing te verdunnen met schoon water en te gebruiken om water te geven. Deze voeding is bruikbaar voor kamer- en tuinplanten.

Bij de zamioculcas is het verstandig om dit spaarzaam toe te passen, bijvoorbeeld in plaats van één normale gietbeurt in de groeiperiode. Te frequent gebruik is niet gunstig, omdat deze plant niet tot de grootverbruikers van voedingsstoffen behoort.

Gedroogde schil als poeder

Een andere mogelijkheid is het maken van poeder. Snijd bananenschillen in kleinere stukjes en laat ze drogen. Dat kan natuurlijk aan de lucht of sneller in de oven op een lage stand. Na volledig drogen maalt u ze tot een fijn poeder. U kunt dit in een kleine hoeveelheid door water roeren of heel voorzichtig door de bovenste laag van het substraat werken.

Deze variant is praktischer om langer te bewaren. Toch geldt ook hier: bij de zamioculcas is het beter om slechts kleine doseringen te gebruiken, omdat zijn wortelstelsel stabiele omstandigheden meer waardeert dan ingrijpende veranderingen.

Wat u van huisgemaakte mest mag verwachten

Als de plant gezond is, voldoende licht krijgt, in de juiste pot staat en niet te nat wordt gehouden, kan een milde huisgemaakte voeding de vorming van nieuwe scheuten ondersteunen. Op zichzelf doet het echter geen wonderen. De grootste invloed op groei blijft: juist water geven, een goed doorlatend substraat en genoeg indirect licht. Mest is alleen een aanvulling, geen vervanging voor goede omstandigheden.

De zamioculcas groeit het best wanneer hij niet wordt overgoten, in een luchtig substraat staat en in de groeiperiode alleen een milde, regelmatige voeding krijgt.

Hoe u veilig nieuwe scheuten stimuleert

Wilt u dat de zamioculcas nieuwe stelen aanmaakt, geef hem dan vooral een rustig ritme zonder extremen. Laat de potgrond tussen gietbeurten uitdrogen, zet de plant licht maar uit de felle zon en geef in voorjaar en zomer spaarzaam voeding. Huisgemaakte bananenvoeding kan een geschikte aanvulling zijn, mits met beleid gebruikt. Juist die gematigdheid is de sleutel tot succes bij deze makkelijke, maar elegante kamerplant.

Bron: Sady Ogrody, RHS, Pestrazahrada.cz